Szkoły Tysiąclatki w Szczecinie

W Szczecinie znajduje się 7 szkół, które otrzymały status szkoły – pomnika Tysiąclecia Państwa Polskiego.

Pomysł akcji społecznej na rzecz szkolnictwa pojawił się jako pierwszy u nauczycieli zrzeszonych w Związku Nauczycielstwa Polskiego. W związku z tym już w pierwszej połowie 1958 roku utworzono Towarzystwo Popierania Budowy Szkół. Episkopat w tym samym czasie ogłosił przygotowania do obchodów Tysiącletniej rocznicy chrztu Polski w 1966 roku. W efekcie akcja zainicjowana przez TPBS została skutecznie wciągnięta w tryby komunistycznego ustroju i wykorzystana w celach propagandowych. Popularność i masowy charakter całej akcji sprawił, że Szkoły Tysiąclatki wpisały się w kanon polskiej architektury.

Społeczna Akcja Budowy Szkół Tysiąclecia Państwa Polskiego

Ze strony aparatu władzy centralnej pomysł akcji budowy Tysiąclatek został ogłoszony publicznie 7 września 1958 r. podczas przemówienia I sekretarza KC PZPR Władysława Gomułki. Akcję koordynować miał specjalnie do tego celu powołany w listopadzie 1958 r. Społeczny Fundusz Budowy Szkół.

Szkoły Tysiąclatki w liczbach

W efekcie pierwszą szkołę Tysiąclecia oddano do użytku w 1959 roku w Czeladzi przy ul. Spacerowej (Aglomeracja Śląska). Szkoła o numerze 500. powstała w Szczecinie przy ul. Mickiewicza w 1962 roku. Otwarcie tysięcznej szkoły-pomnika nastąpiło już 4 września 1965 roku w Warszawie przy ul. Ożarowskiej.

Akcji nie zatrzymało ani wybudowanie 1000. szkoły, ani obchody 1000-lecia Państwa Polskiego w 1966 roku. Dlatego SFBS przekształcono w Społeczny Fundusz Budowy Szkół i Internatów rozszerzając cele zbiórki. Ostatecznie akcja została zamknięta z końcem 1972 roku. W rezultacie powstały 1423 obiekty o statusie pomnika tysiąclecia. Jednak nie były to tylko szkoły podstawowe. Wśród nich znalazły się również szkoły zawodowe, licea ogólnokształcące, gmachy internatów, zakłady wychowawcze, dom kultury i szkoła wyższa.

W czasie trwania społecznej akcji budowano również szkoły ze środków państwowych. Ostatecznie w latach 1959-65 zbudowano 4619 szkół.

Czytaj dalej Szkoły Tysiąclatki w Szczecinie

Bazylika Mariacka w Neviges

Neviges

Neviges jest administracyjną częścią miasta Velbert w Nadrenii-Północnej Westfalii, w środkowo-zachodniej części Niemiec. Oddalone o 20 km w linii prostej od stolicy landu – Düsseldorfu, dostępne w ok. 40 min. zarówno samochodem jak i regionalnym pociągiem.

Bazylika Mariacka w Neviges zawdzięcza swe powstanie ponad 300-letnim pielgrzymkom do cudownego obrazu Niepokalanego Poczęcia z 1661 roku. W 1728 roku wybudowano w miejscu małego kościoła św. Anny dzisiejszy kościół parafialny – pw. Niepokalanego Poczęcia. Rzesze przybywających pielgrzymów rosły – od 1740 roku było ich w Neviges ok. 20 tys. rocznie, przed wybuchem I Wojny Światowej przybywało już ok. 100 tys. wiernych, zaś po II Wojnie nawet 300 tys. W 1960 roku podjęto decyzję o budowie nowej świątyni. Arcybiskup Frings – wielki zwolennik pielgrzymek do Neviges pragnął wyraziście plastycznej bryły architektonicznej jako obrazu i symbolu kościoła pielgrzymkowego.

Czytaj dalej Bazylika Mariacka w Neviges

Hansaviertel w Berlinie

Kwartał Hanzy

Hansaviertel to osiedle znajdujące się w centralnej części współczesnego Berlina – Mitte. Rozciąga się od centralnego parku Tiergarten do zakola rzeki Szprewy na północy. W czasie II Wojny Światowej osiedle zostało zniszczone niemal doszczętnie. Po podziale Berlina osiedle znalazło się w części zachodniej.

Znaczne zniszczenia wojenne pozwoliły na zupełnie świeże spojrzenie na ten kawałek miasta. Pozwoliło to na zaplanowanie w tym miejscu osiedla przyszłości, zrywającego z dawną historią. Nowe modelowe osiedle miało powstać na południowej części dawnego Hansaviertel, stąd często używana nazwa Südliches Hansaviertel. Od północy i północnego-zachodu nowe założenie było ograniczone linią kolejową.

Nowe osiedle miało spełniać dwie podstawowe wytyczne:

  • rozluźniona zabudowa zamiast zwartej zabudowy kwartałowej okresu przedwojennego
  • duży udział terenów zieleni – park Tiergarten miał płynnie wnikać w strukturę osiedla, tak aby granica pomiędzy zabudową a zielenią była niezauważalna

Podstawowy plan osiedla powstał w 1953 roku w wyniku pracy trzech architektów: Gerharda Jobst’a, Willy Kreuer’a oraz Wilhelma Schließe. Plan był później wielokrotnie dopracowywany, zaś kształt konkretnych budynków miał być rozstrzygnięty na podstawie międzynarodowego konkursu.

Czytaj dalej Hansaviertel w Berlinie